علم دینی از مقام نظر تا عمل؛ تحلیل گفتمان دیدگاه آیت الله جوادی آملی درباره ضرورت و کیفیت تولید علم دینی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جامعه شناسی دانشگاه شاهد و پزوهشگر دانشگاه جامع امام حسین (ع)

2 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه شاهد

3 استادیار گروه فلسفه حکمت اسلامی دانشگاه شاهد

چکیده

چکیده چکیده چکیده چکیده چکیده چکیده در زمینه امکان، ضرورت و کیفیت تولید علم دینی دیدگاه ها و نظرات مختلفی ارائه گردیده است که یکی از مهمترین و اصلی ترین این دیدگاه ها مربوط به آیت الله جوادی آملی می باشد که اصلاحاً از آن به عنوان رویکرد اجتهادی یاد می گردد. با توجه به جایگاه علمی و اهمیت نظریه ایشان در میان رویکردهای مختلفِ مطرح در زمینه تولید علم دینی، این مقاله به دنبال بررسی دقیق و جامع رویکرد ایشان می باشد. لذا با بهره گیری از روش تحلیل گفتمان لاکلاو موفه، عناصر گفتمانی موجود در رویکرد ایشان شناسائی و در یک نظام معنایی- ارتباطی ارائه گردیده است. بر اساس تحلیل گفتمان صورت گرفته، عنصر «جامعیت دین» و نگاه حداکثری به آن، به عنوان دال برتر، در نقطه مرکزی نظریه ایشان قرار گرفته است و سایر عناصر شناسائی شده به عنوان دال های فرعی در ارتباط با این دال، تعریف شده اند و با مفصل بندی صورت گرفته، با یکدیگر ارتباط معنایی پیدا کرده اند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Religious science from office to practice; The analysis of the vision of the Ayatollah Javadi vision about the necessityand quality of the production of religion

نویسندگان [English]

  • Hassan Mohammad mirzaei 1
  • Abolfazl zolfaghari 2
  • hassan moradi 3

1 Master's degree in Sociology of Shahed University and Honar University of Imam Hussein (AS)

2 Associate Professor, Department of Social Sciences, Shahed University

چکیده [English]

Abstract Abstract Abstract In the field of the possibility, necessity and quality of the production of religious science, different perspectives and opinions have been presented, one of the most important and most important of these views is related to Ayatullah Javadi Amoli, which is reformed as an ijtihadi approach It is remembered. Considering the scientific status and the importance of his theory among various approaches to the production of religious science, this paper seeks a thorough and comprehensive examination of his approach. Therefore, using the discourse analysis method of Laclau Mouffe, the discursive elements of his approach are identified and presented in a semantic-communicative system. Based on discourse analysis, the element of "religious comprehension" and its maximum look at it, as the superior sign, are at the center of its theory, and other elements identified as sliders in connection with this sign are defined. And with articulation, they have been linked with each other.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Religious Science
  • Comprehensiveness of Religion
  • Maximum Religion
  • Ayatollah Javadi Amoli
  • Ijtihadi Approach
منابع
باقری، خسرو (1390)، هویت علم دینی، تهران: سازمان چاپ و انتشارات.
پارسانیا، حمید (1390)، سنت، ایدئولوژی، علم، قم: مؤسسه بوستان کتاب.
پارسانیا، حمید (1386)، «شالوده‌شکنی علم مدرن و تکوین علم دینی»، کتاب مجموعه مقالات همایش علم بومی، علم جهانی: امکان یا امتناع؟، تهران: انجمن جامعه‌شناسی ایران: 163-143.
پارسانیا، حمید (1385)، علم و فلسفه، تهران: انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
 جوادی آملی، عبدالله (1391)، تحول در علوم‌انسانی، مجموعه مصاحبه‌ها و دیدارهای همایش تحول در علوم‌انسانی، قم: کتاب فردا: 78-61
جوادی آملی، عبدالله (1392)، شریعت در آینۀ معرفت، قم: مرکز نشر اِسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1390)، منزلت عقل در هندسه معرفت دینی، قم: مرکز نشر اِسراء.
حسنی، سیدحمیدرضا و همکاران (1390)، علم دینی؛ دیدگاه‌ها و ملاحظات، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
راه چمندی، هادی (1391)، بررسی رویکردهای جامعه‌شناسی اسلامی در فضای جمهوری اسلامی ایران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته جامعه‌شناسی دانشگاه علامه طباطبائی، به راهنمائی علی انتظاری.
سعدآبادی، حسین (1391)، بررسی آراء اندیشمندان ایران در زمینه جهت داری علوم بعد از انقلاب اسلامی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته فلسفه و کلام دانشگاه باقر العلوم(ع)، به راهنمائی محمدتقی سبحانی.
سوزنچی، حسین (1389)، معنا، امکان و راهکارهای تحقق علم دینی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
شعیری، حمیدرضا (1385)، تجزیه و تحلیل نشانه- معناشناختی گفتمان، تهران: انتشارات سمت.
قجری، حسینعلی و جواد نظری (1392)، کاربرد تحلیل گفتمان در تحقیقات اجتماعی، تهران: انتشارات جامعه شناسان.
مشکی، مهدی و ابوالفضل ساجدی(1388)، دین در نگاه نوین، قم: انتشارات مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی (ره).
میرباقری، سیدمحمدمهدی (1386)، «انقلاب فرهنگی در پرتو تعالی گفتاری در علم غربی، علم بومی و علم دینی»، کتاب مجموعه مقالات همایش علم بومی، علم جهانی: امکان یا امتناع؟ تهران: انجمن جامعه‌شناسی ایران: 187-164.
مولکی، مایکل (1376)، علم و جامعه‌شناسی معرفت، ترجمۀ حسین کچویان، تهران: نشر نی.
میلز، سارا (1388)، گفتمان، ترجمۀ فتاح محمدی، تهران: نشر هزاره سوم.
یورگنسن، ماریان و لوئیز فیلیپس (1389)، نظریه و روش در تحلیل گفتمان، ترجمۀ هادی جلیلی، تهران: نشر نی.