نقد و بررسی اندیشه اجتماعی محمدرضا حکیمی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار جامعه شناسی دانشگاه شیراز و عضو پژوهشکدۀ تحول در علوم انسانی

2 فارغ التحصیل دانشگاه شیراز

چکیده

نقد و بررسی اندیشه اجتماعی محمدرضا حکیمی

چکیده
محمدرضا حکیمی که از اندیشمندان مکتب تفکیک می باشد، با تکیه بر آیات و روایات، نظرات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی خود را در آثار متعددی منتشر ساخته است. در این مقاله به روش مطالعات کتابخانه ای و سندی به جمع آوری اطلاعات پرداخته ایم. از لحاظ نظری با توجه به ضرورتی که در قرن بیستم میلادی در بین مسلمانان برای تشکیل حکومت اسلامی احساس شد و با درنظر گرفتن اینکه تولید علوم انسانی و اجتماعی اسلامی برای تشکیل حکومت الزامی است این تحقیق سازمان یافت. پس از بحث مختصری در مورد مبانی نظری وی به اندیشه های او در سه حوزه اقتصادی، اجتماعی و سیاسی می پردازیم. او احاطه کاملی بر قواعد و قوانین فردی اسلامی دارد و جامعه ایده آل ترسیم شده توسط او جامعه ای است که هرکس وظیفه خود را بشناسد و اجرا کند و یا از طریق امر به معروف و نهی از منکر و نیز تشکیل حکومت اسلامی زیر نظر معصوم و یا عالم ربانی وادار به اجرای آن گردد. در جمع بندی نهائی می توان گفت که نگاه فردی وی موجب غفلت از توجه به اثرگذاری و خاصیت نظام‌های اجتماعی و در نتیجه احکام اجتماعی اسلامی شده است.

کلید واژه: حکیمی ، اسلام ، مکتب تفکیک ، عدالت ، فقر ، جامعه

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Review and Critisizing Mohammadreza Hakimi's Social Thoughts

نویسندگان [English]

  • sayed saeid zahed zahedani 1
  • mahdi moghaddasi 2

1 Associate Prof. of Sociology in shiraz university

2 shiraz university

چکیده [English]

Review and Critisizing Mohammadreza Hakimi's Social Thoughts

Abstract

Mohammad reza Hakimi who is one of the thinkers of Tafkik School , has published his economical , social and political views , relying on the verses and traditions , in several books . This documentary paper will explain his idea about necessity of creation of Islamic social science and humanities for establishment of Islamic state . He insists on Islamic individual's rules and regulations . His ideal society is the one that everyone either recognizes and perform her or his duties or enjoining the good and forbidding the evil by establishment of Islamic state under innocent Imam or divine erudite . His individualistic insight , cause neglecting the effects and properties of social system and as a result , causes ignoring the social rules of Islam .

Keyword : Hakimi , Islam , Tafkik school , justice , poverty , society

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hakimi
  • Islam
  • Tafkik school
  • Justice
  • poverty
  • Society
-         آزاد ارمکی، تقی (1393)، اندیشه اجتماعی متفکران مسلمان، تهران: 1393.
-         اسفندیاری، محمد (1382)، «خروش عدالت»، نشریۀ بینات، شماره 37 و38، 131-256.
-         پارسانیا، حمید (1390)، روش­شناسی انتقادی حکمت صدرایی، قم: کتاب فردا.
-         جوادی آملی، عبدالله (1389)، منزلت عقل در هندسه معرفت دینی، قم: اسراء.
-         حسینیان، روح­الله (1387)، چهارده قرن تلاش شیعه برای ماندن و توسعه، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
-         حکیمی، محمدرضا (1392)، منهای فقر، تهران: الحیاه.
-         حکیمی محمدرضا (1391)، حکومت اسلامی، تهران: الحیاه.
-         حکیمی، محمدرضا (1390)، عقلانیت جعفری (کتاب اول)، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1388)، الهیات الهی و الهیات بشری(نظرها)، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1386الفالهیات الهی و الهیات بشری(مدخل)، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1386بجامعه­سازی قرآنی، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1386ج150سال تلاش خونین، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1385)، عاشورا مظلومیتی مضاعف، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا (1383)، امام در عینیت جامعه، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا؛ حکیمی، محمد و حکیمی، علی (1389)، الحیاه، جلد8، قم: دلیل ما.
-         حکیمی، محمدرضا؛ حکیمی، محمد و حکیمی، علی (1387)، الحیاه، جلد1تا6، ترجمۀ احمد آرام، قم: دلیل ما.
-         صدریه، پیام (1392)، «پژوهشی در آثار و اندیشه­های استاد محمدرضا حکیمی»، نشریۀ پژوهش­های نهج‌البلاغه، شماره37: 133-162.
-         فیضی تبریزی، کریم (1382)، «از تفکیک تا الحیاه»، نشریه بینات، شمارۀ 39-40: 313-344.
-         مطهری، مرتضی (1389)، جامعه و تاریخ، تهران: انتشارات صدرا.
هاشمی، سید محمداسماعیل (1382)، «نقد و بررسی نظریه معرفت در مکتب تفکیک»، قبسات، دورۀ 8، شماره 28: 69-78.