نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 پردیسان-هزاره نهم مجتمع بهارستان 2 بلوک دو واحد 11
2 جامعه شناسی، علوم اجتماعی، دانشگاه تهران
چکیده
گسست میان سوژه و ابژه یکی از مسائل بنیادین فلسفه مدرن است که با اندیشه دکارت آغاز شد و در ادامه، در ایدئالیسم آلمانی و پدیدارشناسی به اشکال گوناگون بازتولید گردید. در این سنت، نقش خیال یا بهکلی حذف شده یا به مرتبهای فروکاستی تقلیل یافته است؛ امری که در نهایت زمینهساز بروز بحران معنا و نیهیلیسم در جهان مدرن شد. در مقابل، ملاصدرا با تبیین جایگاه خیال بهمثابه امری واسط نهتنها در ساحت معرفتشناسی بلکه در ساحت هستیشناسی، امکان عبور از این بحران را فراهم میسازد. در حکمت متعالیه، خیال در دو معنای «خیال متصل» و «خیال منفصل» بهکار میرود که از یکسو پیوند میان «عالم ماده» و «عالم عقل» و از سوی دیگر ارتباط میان ادراک «جزئی» و «کلی» را برقرار میکند. این مقاله میکوشد نشان دهد که تطور معنای خیال و نحوه مواجهه با آن در سنت مدرن و حکمت متعالیه چگونه بر مسئله بحران معنا اثر میگذارد و بازاندیشی جایگاه خیال در نظام فلسفی ملاصدرا چگونه میتواند، با تأکید بر امور جزئی و انضمامی، چشماندازی تازه برای برونرفت از این بحران فراهم آورد.
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
A Sadraean Interpretation of the Role of ’Imagination’ as the ’Intermediate Realm’ in Confronting the Subject-Object Dichotomy and the Crisis of Meaning Arising Therefrom, from/ Descartes to Nietzsche.
نویسندگان [English]
- فاطمه فلاح نژاد 1
- Hamid parsania 2
- Hossein kacoian 2
1 دانشگاه تهران
2 Sociology, Social Sciences, University of Tehran
چکیده [English]
The disjunction between subject and object is one of the fundamental issues of modern philosophy, which began with the thought of Descartes and was subsequently reproduced in various forms in German idealism and phenomenology. In this tradition, the role of imagination has either been completely eliminated or reduced to a certain degree of degradation; which ultimately paved the way for the emergence of the crisis of meaning and nihilism in the modern world. In contrast, Mulla Sadra, by explaining the position of imagination as an intermediary not only in the field of epistemology but also in the field of ontology, provides the possibility of overcoming this crisis. In transcendental wisdom, imagination is used in two meanings: "connected imagination" and "disconnected imagination", which on the one hand establishes the connection between the "world of matter" and the "world of reason" and on the other hand establishes the connection between "partial" and "total" perception. This article attempts to show how the evolution of the meaning of imagination and how it is faced in the modern tradition and transcendental wisdom affects the issue of the crisis of meaning, and how rethinking the place of imagination in Mulla Sadra's philosophical system can, by emphasizing particular and concrete matters, provide a new perspective for overcoming this crisis.
کلیدواژهها [English]
- Transcendental wisdom
- connected imagination
- disconnected imagination
- the soul
- the discontinuity of subject and object
- the crisis of meaning
)